MET VEEL DANK AAN ONZE HOOFDSPONSERS!!!

Konijntjes veilig de zomer door

Konijntjes veilig de zomer door
Klik op de foto voor meer tips!

woensdag 20 juni 2018

Zorgen voor oude konijnen

De laatste decennia is een konijn steeds meer onderdeel van het gezin geworden, een echt huisdier in plaats van een voedsel- of fokdier dat achter in de tuin zit. Met als gevolg dat de konijnen betere zorg krijgen, betere voeding en daardoor ook langer zijn gaan leven. De gemiddelde leeftijd die konijnen behalen is 6,5 jaar. Toch kunnen konijnen veel ouder worden dan dat. Een leeftijd van 10-15 jaar oud komt regelmatig voor. Het oudste konijn ter wereld is zelfs 24 jaar oud geworden. Maar wat komt er nou precies kijken bij de zorg voor zo een oud konijn?
In veel opzichten is een oud konijn gelijk aan elk ander konijn. Toch zijn er een aantal dingen die je kan doen om het leven voor een bejaard konijn makkelijker te maken. Ook zijn er wat de gezondheid betreft dingen waar je op moet letten. In dit artikel hebben we alles op een rijtje gezet! 

Wanneer is een konijn oud?

Het verschilt per formaat, maar ook per individu wanneer een konijn oud is. Over het algemeen is het zo dat hoe groter het konijn is, hoe minder oud het wordt. De konijnen die de hoge leeftijden behalen zijn meestal de kleine en middelmaat konijnenrassen. Rammen (mannetjes) worden vaak iets ouder dan voedsters (vrouwtjes). 
Wist je dat oude konijnen ook grijze haren kunnen krijgen? En dat ouderdom op zich geen ziekte is. Een konijn kan dus eigenlijk niet doodgaan van ouderdom. Er zijn wel bepaalde kwaaltjes en ziekten waar oudere konijnen vatbaarder voor zijn, bijvoorbeeld door hun verminderde weerstand of slijtage.



Voeding

Geef oudere konijnen een goede kwaliteit voeding. Het hoofdvoer voor konijnen is hooi. Voor konijnen op leeftijd is dat niet anders. Wel kan het zijn dat konijnen op oudere leeftijd lastigere eters worden. Dat heeft er vooral mee te maken dat hun reukvermogen kan verminderen als ze ouder worden, daardoor is het voer minder aantrekkelijk dan eerst.
De voeding van een konijn moet bestaan uit 80% hooi, 10% groenvoer, 5% brokken en 5% gezonde snacks.  Om de hoeveelheid voor jouw senior konijn te berekenen ga je dan uit van het ideale, gezonde, volwassen lichaamsgewicht.
De dierenarts kan helpen om dit gewicht in te schatten als je zelf niet precies weet wat het ideale gewicht van jouw konijn zou moeten zijn. Per kilogram lichaamsgewicht (dat is dus het gezonde, volwassen lichaamsgewicht),  is dat per kilo konijn dan ongeveer 160 gram hooi per dag, 20 gram brokken, 40 gram groenvoer, 20 gram gezonde snacks (kruiden, knaaghout etc). Meer informatie over het juiste konijnenvoer lees je in het artikel over de voeding van een konijn.

Hooi

Voor sommige oudere konijnen kan de kwaliteit van het hooi wel veel verschil maken. Zoek dus goed naar een voedzame hooisoort, die uit meerdere grassoorten bestaat, die het oudere konijn goed eet. Kies bijvoorbeeld voor een weidehooi of bergweidehooi soort. Kruidenhooi kan ook, dat is meestal weidehooi waaraan kruiden zijn toegevoegd. Heeft jouw konijn baat bij minder calcium in het dieet, dan kun je voor timothy hooi kiezen. Is het van belang dat jouw konijn wat aan komt, en wat meer eiwitten binnen krijgt, kies dan voor een luzerne of alfalfa hooisoort, of voeg het los aan het hooi van het konijn toe.
Goed hooi eten voorkomt spijsverteringsproblemen, tand- en kiesproblemen. Omdat hooi droog is zorgt het er ook voor dat konijnen voldoende drinken, en dat zorgt er voor dat de afvalstoffen goed afgevoerd worden uit het konijnenlichaam. Hooi mag je onbeperkt voeren aan konijnen van alle leeftijden, dus ook aan senior konijnen. Een gezond konijn eet ongeveer zijn eigen formaat in los hooi per dag.
Meer informatie over hoe je een konijn meer hooi laat eten en hoe je het juiste hooi voor jouw konijnen kiest.

Water


Naast onbeperkt hooi, horen konijnen van alle leeftijden ook onbeperkte water tot hun beschikking te hebben. Zorg dat er naast of in plaats van de gebruikelijke drinkfles een waterbak is. Voor oudere konijnen die stramme gewrichten krijgen kan drinken uit een fles soms best moeilijk en/of pijnlijk zijn. Te weinig drinken kan onder andere nieraandoeningen veroorzaken. Zorg dus dat er op meerdere plekken waterbakjes te vinden zijn. Een gezond konijn drinkt ongeveer 100 mililiter water per kilogram lichaamsgewicht per dag. Dat kan wat meer of minder zijn, afhankelijk van de verdere voeding die het konijn krijgt. Geef je bijvoorbeeld veel vochthoudend groenvoer, zoals komkommer, dan kan het minder zijn, bijv maar 50 ml per kg lichaamsgewicht per dag. Geef je geen groenvoer, dan kan het best zijn dat jouw konijnen 150 ml per kg lichaamsgewicht per dag drinken.

Brokken

Veel mensen denken dat brokvoer het hoofdvoer is voor konijnen, maar dat is niet het geval. Te veel brokvoer geven zorgt voor veel problemen: overgewicht, tand- en kiesproblemen, blindedarmkeutels laten liggen (daardoor vitaminetekort), diarree, ook een te veel aan voedingsstoffen. Je kan wel heel goed opletten wat de analyse van het konijnenvoer is, maar als je te veel brokken geeft, krijgt het konijn een te veel aan voedingsstoffen, zoals bijvoorbeeld calcium binnen. Voer dus echt een afgemeten hoeveelheid brokken, passend bij het gezonde gewicht van jouw konijn. Is jouw konijn te dik of te dun dan geef je dus niet de hoeveelheid brokken voor het gewicht van het konijn op dit moment, maar voor het gewicht wat het konijn in de ideale situatie hoort te hebben.
Kies een kwalitatieve, vezelrijke, geperste brok voor jouw oudere konijnen. Dit mag een senior of mature voeding zijn, maar dat hoeft niet. Vaak zijn er aan deze voeders wat extra vitaminen of kruiden toegevoegd om de weerstand hoog te houden. Dit kun je ook prima los voeren, of er voor kiezen om een kruidenhooi te geven om de weerstand te verhogen. Het hoeft dus niet persee uit het brokvoer te komen. Verder zit er weinig verschil in gewone volwassen voeding en voeding voor oudere konijnen.
Geef oudere konijnen geen gemengd konijnenvoer, om selectief eten te voorkomen. Let ook op dat de calcium-fosfor verhouding in het konijnenvoer juist is. 

Groenvoer

Met groenvoer kun je heerlijke variatie aanbrengen in het dagelijkse menu van jouw konijnen. Vers groenvoer bevat veel voedingsstoffen en vitaminen, waar zeker oudere konijnen baat bij hebben. Ook zorgt het vocht in het groenvoer voor een goede afvoer van afvalstoffen, zodat die niet ophopen in het lichaam. Niet alle soorten groente en fruit mag je aan konijnen voeren en je moet het ze ook aanwennen. Heeft jouw konijn nog nooit in zijn leven groenvoer op, en is hij/zij nu op leeftijd? Ook dan kun je het eten van groenvoer nog steeds aanwennen. Het kan zelfs heel fijn zijn als er een keer een gezondheidscrisis is. Vaak is groenvoer dan namelijk het eerste wat konijnen weer eten. Het is wel zo prettig als het konijn groenvoer eten dan ook gewend is, en er geen diarree van krijgt. 

Snacks

Snacks klinkt misschien ongezond, maar er zijn zeker gezonde lekkernijen voor konijnen! Onder snacks verstaan wij: gedroogde producten zoals kruiden, fruit en groenten. Maar ook knaaghout valt onder snacks. Er bestaan ook heel veel snacks die je in dierenwinkels kan kopen. Wij adviseren echter om daar voorzichtig mee te zijn. Vaak bevatten deze producten veel granen, noten, yoghurt en honing. Allemaal niet het meest ideale konijnenvoer en een aanslag op de darmflora. We zeggen niet dat je geen dierenwinkelsnoepjes mag geven, maar adviseren wel om heel goed naar de samenstelling en voedingsanalyse te kijken voor je het geeft.

Veel oudere konijnen krijgen moeite met hun gewicht. In de meeste gevallen betreft het ondergewicht. Gezonde snacks kunnen helpen om een beetje aan te komen. Maar in dat geval kun je bijvoorbeeld ook brokjes van een ander merk geven als lekkernij. Ook kunnen kruiden helpen om de eetlust op te wekken, zodat het konijntje wat meer gaat eten en daardoor aankomt. Of kies voedzame kruiden die op zich helpen het gewicht te verbeteren.

Overgewicht ook voor bij oudere konijnen. Oudere konijnen worden soms minder actief, waardoor ze eigenlijk te veel voedingsstoffen binnen krijgen voor hun activiteit, en te dik worden. Voor konijnen met overgewicht kunnen kruiden ook helpen bij het afvallen. Verder is voor die konijnen erg belangrijk dat je ze in beweging houd. Door wilgenballen te verstrekken of lekkere kruiden te verstoppen in intelligentiespeelgoed houd je konijnen met overgewicht actief in de zoektocht naar voedsel.

Verzorging van een oud konijn

Oudere konijnen hebben extra verzorging nodig. Elk konijn hoort jaarlijks de inentingen te krijgen tegen myxomatose, VHS/RHD1 en VHS/RHD2. Wij adviseren om de afspraak om inentingen te laten zetten te combineren met een jaarlijkse gezondheidscontrole. Een goede konijnkundige dierenarts zal dat doen, omdat een ziek konijn inenten gezondheidrisico's geeft.
De meeste extra zorg voor oude konijnen komt door de gewrichtsproblemen. De meeste oude konijnen worden op een gegeven moment minder actief door gewrichtsproblemen, ze zijn minder flexibel omdat ze pijn krijgen, stijf worden en stram. Maak het oudere konijnen daarom zo makkelijk mogelijk. Het is leuk om hooi of groenvoer uit een metalen bal te geven die je in de kooi hangt, maar als het konijn er echt niet meer goed bij kan komen of pijn heeft terwijl hij/zij dat probeert, dan is het beter om het voedsel op een plek te zetten die beter te bereiken is. Voor oudere konijnen adviseren wij dus om het hooi en water in ieder geval op verschillende, goed bereikbare plaatsen aan te bieden.
Nog een gevolg van de gewrichtsproblemen is dat de nagels vaker geknipt moeten worden, simpelweg omdat oudere konijnen minder actief worden, en minder bewegen. De nagels slijten daardoor niet meer zo snel. Controleer dus regelmatig of de nagels al bijgeknipt moeten worden. Durf je dit niet zelf, maak er dan een afspraak voor bij de dierenarts(assistente).
Omdat oudere konijnen minder goed kunnen bewegen kunnen ze problemen krijgen met het opeten van de blindedarmkeutels. Die blijven daardoor aan de vacht plakken, wat weer groene vliegen aantrekt, die eitjes leggen in de vacht. Als die uitkomen heeft het konijn last van madenziekte: myiasis. Oudere konijnen kun je hiervoor preventief behandelen met anti-madenspray. Dat moet elke 4-6 weken herhaald worden, zeker in het voorjaar en de zomer, als deze vliegen het meest actief zijn. Madenziekte kan snel ontwikkelen en kan helaas zelfs het beste konijnenbaasje overkomen. Ons advies is dus om het bij risico-konijnen (konijnen met overgewicht, oudere konijnen, konijnen met gewrichtsproblemen) te voorkomen door ze preventief te behandelen met een anti-madenspray.
Oudere konijnen krijgen vaak ook een minder goede wintervacht. Het kan daardoor nodig zijn om ze niet langer buiten te laten overwinteren, maar naar binnen te halen in het najaar. Ook zal het nodig zijn af en toe te helpen  om door de verharingen heen te komen. Borstel konijnen niet overmatig, dat zorgt voor een constante rui. Maar als ze zelf de vacht niet kunnen verzorgen is het wel nodig om regelmatig een kam of borstel door de vacht te halen.


Stress

Iets wat vaak wordt vergeten is dat konijnen hele stressgevoelige dieren zijn. Probeer stress dus zo veel mogelijk te voorkomen door een ritme, een routine aan te houden. Zeker voor de oudere konijnen die oogproblemen hebben, zoals ouderdomsstaar is het belangrijk dat je het verblijf zo min mogelijk veranderd. Kondig aan dat je er aan komt door even een geluid te maken wat de konijnen kennen, zodat ze niet van je schrikken.
Verder kan koppelen, dierenartsbezoeken, vuurwerk en nieuwe gezinsleden en huisdieren veel stress geven voor oudere konijnen. Denk hier vooraf dus goed over na en probeer het zo prettig mogelijk te laten verlopen voor het oude konijn. Overigens geld dit natuurlijk ook voor jonge konijnen.

Koppelen

Een vraag die wij vaak krijgen met betrekking tot oudere konijnen, is of ze nog gekoppeld kunnen worden. Gelukkig is er geen maximale leeftijd waarop een konijn nog aan een maatje gekoppeld kan worden. Helaas komen oudere konijnen vaak alleen te zitten, als bijvoorbeeld hun maatje overlijd. Als het een wat ouder konijn betreft vinden veel konijnenbaasjes het een lastige beslissing - een konijn erbij of niet - , zeker als ze eigenlijk niet meer aan nieuwe konijnen willen beginnen.
Toch is ons advies om wel te koppelen, mits de gezondheid van het oudere konijn het toe laat. Maar een oud konijn met gemiddelde of goede gezondheid kan prima nog aan een nieuw soortgenootje gekoppeld worden. Sterker nog: onze ervaring is dat ze er veel steun aan hebben, zeker als ze minder goed kunnen zien. Wat wel van belang is, is dat je er niet zomaar een willekeurig konijn bij zet. Zeker bij oudere konijnen is het belangrijk een passend maatje te zoeken, het hoeft niet persee een konijn te zijn dat net zo oud of ouder is, als het maar een konijn is met ongeveer gelijk temperament / gelijke activiteit. Een konijnenopvang kan daar goed bij helpen en meedenken naar de mogelijk geschikte partners. Wist je dat er zelfs een facebookpagina is, speciaal voor de herplaatsing van oudere konijnen?
Zelf heb ik mijn 12 jarige senior dame nog gekoppeld aan een 2 jarige ram, 10 jaar leeftijdsverschil dus. Ik merkte wel dat het verschil in activiteit soms wel een klein probleem was, maar de ram had een zorgzaam karakter en dat maakte weer veel goed. Zij hebben veel steun gehad aan elkaar, ook al leefde de voedster nog maar 1 jaar samen met het rammetje. Toen de voedster minder goed ging zien liep ze samen met de ram naar de voerbak en waterbak, ze hield lichaamscontact met hem hij leidde de weg.
Ook als je eigenlijk wil stoppen met konijnen, zoek een maatje. Ons advies is wel om echt naar een konijnenopvang te gaan. De meeste konijnenopvangen hebben namelijk in het contract staan dat als hun konijn alleen komt te zitten en je niet meer aan nieuwe konijnen wil beginnen, je het diertje terug moet brengen naar de opvang zodat zij er een nieuw huisje voor kunnen vinden. Als jouw senior konijntje komt te overlijden heb je dus de keuze: of het asielkonijn een nieuw maatje geven, of het asielkonijn terugbrengen.
Meer informatie over partnerkeuze en koppelen van konijnen vind je in dit artikel. Onze konijnenopvang- en asiellijst vind je hier.

Gezondheidsproblemen bij oude konijnen

Gewrichtsklachten

We schreven het al eerder in dit artikel, oudere konijnen krijgen op een gegeven moment last van hun gewrichten. Hieronder bespreken wij een aantal veel voorkomende gewrichtsklachten bij oudere konijnen.
Hoe herken je gewrichtsklachten? Gewrichtsproblemen kun je herkennen aan een aantal dingen. Niet bij alle konijnen komen alle symptomen voor, soms maar een enkele of een combinatie van een aantal dingen: een minder goed verzorgde vacht, kleine veranderingen in de manier van lopen, soms darmproblemen, blinde darmkeutels laten liggen, plasproblemen, urinebrand, zere hakjes (pododermatitis), pijn, gewichtsverlies, stemmingsveranderingen (humeurig), minder goede eetlust, minder actief.

Artritis is een algemene term voor ontstoken gewrichten. Dit komt ook voor bij konijnen, maar is niet zo makkelijk vast te stellen, omdat de symptomen per konijn sterk kunnen verschillen en ook op andere aandoeningen kunnen wijzen. Artritis is lastig te behandelen. Lange tijd was het niet te behandelen bij konijnen en werden er alleen pijnstillers voorgeschreven. Er zijn de laatste tijd echter wel ontwikkelingen geweest die behandeling mogelijk maken. Het is niet zo dat konijnen er van kunnen genezen, maar met de behandeling kunnen de klachten sterk verminderen en is het leefbaarder voor jouw konijn.  Als jouw dierenarts nog niet van de behandelingen voor konijnen op de hoogte is, laat je dan doorverwijzen naar een specialist die daar verder mee kan helpen. 
Osteoarthiritis. Een moeilijk woord. Wat is het precies? Het is een gewrichtsontsteking die doorloopt tot op het bot. Deze ontsteking veroorzaakt pijn. Daardoor gebruiken konijnen het gewricht waar de ontsteking zit minder. En daardoor worden de spieren minder sterk en/of ontstaan er juist weer andere klachten door het verplaatsen van het gewricht, zoals zere hakjes (pododermatitis). Gelukkig is osteoarthiritis wel te behandelen bij konijnen.
Artrose is een chronische aandoening waarbij het kraakbeen rond de gewrichten verminderd en verslechterd. Artrose kan ook voorkomen bij jonge konijnen, maar je ziet het wel iets vaker bij oudere dieren. Dieren die in het verleden bijvoorbeeld een botbreuk hebben gehad, zijn er vaak iets gevoeliger voor. Behandeling kan met medicijnen die ontstekingen verminderen en pijnstillers. Voor konijnen met Artrose kan de soort bodembedekking die je gebruik ook nog een  verschil maken.  Helaas is artrose chonisch. Er zijn wel behandelingen, maar geen genezing.

EC / E Cuniculi

Een ziekte die veel voorkomt bij konijnen van alle leeftijden, maar zeker ook bij de oudere dieren. Dat komt omdat bijna alle konijnen de parasiet die dit veroorzaakt meedragen, maar de ziekte niet bij elk konijn tot uiting komt. Stress en verminderde weerstand kunnen er voor zorgen dat er wel problemen ontstaan. Bij oudere konijnen is de weerstand vaak minder goed, en komt EC tot uiting. Het nadeel van EC is dat er ontzettend veel symptomen zijn, die soms maar als klein, op zichzelfstaand probleem naar voren komen, waardoor je misschien niet direct aan EC denkt. Zoals bijvoorbeeld vieze achterpootjes. Of alleen een wolkje in het oog. Het is zeker niet altijd het scheve kopje, slepende pootjes of rondtollen waardoor je sneller doorhebt dat het EC betreft.  Toch adviseren wij om ook in twijfelgevallen behandeling te starten.


Oogproblemen

Bij oudere konijnen komen oogproblemen regelmatig voor. Doordat ze minder wendbaar zijn zie je vaker oogbeschadigingen, bijvoorbeeld omdat er een hooi- of stro spriet in de ogen prikt, of omdat ze zich ergens tegenaan stoten. Zie je vlekken in de ogen, wolkjes, ooguitvloeiing of heeft het konijn een dichtgeknepen oog, bezoek dan een dierenarts voor controle. Bij oudere konijnen komt er veel ouderdomsstaar voor. Let wel op dat staar niet alleen ouderdom als oorzaak kan hebben, het kan ook door E.C. komen.

Konijnen die slecht zien vinden het niet prettig als het verblijf veranderd van inrichting. Probeer dit te voorkomen. Konijnen die niet goed zien kunnen veel steun hebben aan een konijnenpartner. Deze partner bied niet alleen steun en gezelschap maar kan ook helpen bij het navigeren door het verblijf.

 

Gebitsproblemen

Hoewel je misschien denkt dat oudere konijnen sneller last hebben van het gebit dan jonge konijnen, is dat niet waar.  Gebitsproblemen zijn vaak erfelijk of ontstaan door voedingsfouten. Die problemen komen al veel eerder aan het licht dan wanneer een konijn senior is. Een konijn dat nooit gebitsproblemen heeft gehad, zal die niet opeens krijgen als hij/zij senior is. Wel kunnen chronische gebitsproblemen een groter probleem gaan vormen wanneer konijnen ouder worden. 


Blaas- en nierproblemen

De meest voorkomende oorzaken van blaas- en nierproblemen bij konijnen zijn verkeerde voeding, te weinig water drinken en EC.  Maar ook met het ouder worden kunnen nierproblemen ontstaan, bijvoorbeeld door bindweefselvorming in de nier (schrompelnieren) . Blaas- en nierproblemen herken je aan mager worden, veel plassen, veel drinken, urineverlies, urinebrand.  Wat het probleem precies is, kan vastgesteld worden door onderzoek van urine en bloed, echo of rüntgenfoto's. Blaas- en nierproblemen kun je voorkomen door de juiste voeding, voldoende vers drinkwater aan te bieden.  Voer groenvoer eventueel wat vochtig, en kies soorten die veel vocht bevatten. Pas de voeding aan bij konijnen die er gevoelig voor zijn, bijv. timothy hooi en een brok met een laag, maar wel juiste calcium-fosfor verhouding.

Hartklachten

Er is nog niet zo veel bekend over hartaandoeningen bij konijnen. Toch horen wij er steeds vaker van omdat het met de moderne apparatuur ook bij konijnen steeds beter vast te stellen is. Ook leven konijnen nu langer dan vroeger.
Symptomen die kunnen wijzen op hartklachten zijn gewichtsverlies, minder activiteit, kortademigheid. Met de juiste medicijnen kunnen konijnen hier over het meestal wel nog een tijdje mee doorleven.

 

Baarmoederontsteking

Bij voedsters die niet gesteriliseerd (of eigenlijk gecastreerd) zijn, neemt de kans op baarmoederontsteking en baarmoederkanker toe als ze ouder worden. Deze problemen kun je herkennen aan bloed bij de urine, bloedplasjes waar ze gezeten hebben, persen zonder te plassen of keutels achter te laten, vermageren en gedragsveranderingen.

Tumoren


Naarmate konijnen ouder worden, neemt de kans op tumoren toe. Er komen verschillende soorten voor bij konijnen.

maandag 18 juni 2018

Life is boring without me



België op het WK... Goal!

foto: kippenforum.nl

foto: you tube

En ja hoor, het is weer tijd voor het WK.
Wat doet jouw nijntje tijdens het WK?
Supportert hij of zij mee vanuit z'n kooi, in de tuin, of lekker bij jou op schoot?

Stuur ons gerust leuke foto's door van jullie supporterende konijntje(s)!

Uiteraard wensen wij het Belgische team van de Rode Duivels het allerbeste toe!

Goal!!!

Konijnen houden van speeltjes, zoals een voetbal, kunnen ze lekker mee ravotten!
Binnenkort meer over welke speeltjes je nog kunt geven aan je lieve konijnen.



zaterdag 16 juni 2018

EC bij konijnen

Encephalotozoon cuniculi (E- cuniculi of EC)

Wij horen er steeds meer van, konijnen met allerlei vage klachten en uiteindelijk is het oordeel e-cuniculi.  Een hele vervelende, moeilijk te behandelen ziekte. Er wordt nog steeds veel onderzoek gedaan naar deze ziekte.  Deskundigen spreken elkaar tegen en het lijkt wel of niemand exact weet wat het juiste is. In dit artikel heb ik aan de hand van de medische onderzoeken die zijn gedaan en de ervaringen van leden van bunnybunch.nl die zelf konijnen met e-cuniculi hebben of hadden alles op een rijtje gezet.


Welke klachten kan een konijn met E-cuniculi hebben?


Hoewel evenwichtsstoornissen en/of schudden met de kop vaak als kenmerken van deze ziekte worden gezien, hoeft een konijn met e-cuniculi deze symptomen niet altijd te hebben. Sommige konijnen hebben alleen last van urinebrand bijvoorbeeld, maar hebben toch e-cuniculi. Ook als je konijn mager wordt, maar er verder geen enkele oorzaak te vinden is, kan het door e-cuniculi komen. Hieronder een lijst met alle mogelijke klachten die bij deze ziekte kunnen horen.

-    Evenwichtstoornissen
-    Schudden met de kop
-    Veel drinken / nierontsteking (veel is meer dan 100ml per kg lichaamsgewicht)
-    Witte vlekken in het oog
-    Verdikkingen van het oog
-    Nystagmus (heen en weer bewegen van de oogbol)
-    Verlammingsverschijnselen
-    Ongecontroleerde bewegingen van de achterhand
-    Slepen met één of beide achterpoten
-    Urinebrand (konijn kan urine niet meer ophouden, huid raakt geïrriteerd)
-    Draainek
-    Rondtollen
-    Gewichtsverlies
-    Attaque/ epileptische aanval

Het komt regelmatig voor dat eigenaren hun konijn wel eens in hebben zien slepen met een pootje of wat urine hebben zien verliezen. Maar na een paar dagen was dat weer weg en vergat de eigenaar het weer. Toch kwam het dan een paar weken of maanden later terug, vaak een stuk erger dan eerst.  Dit zijn toch echt tekenen van e-cuniculi.


Wat doet e-cuniculi?


E-cuniculi is een protozoa of een schimmel. Men weet nog niet wat het exact is, maar het is wel zeker dat het één van deze twee is. Het veroorzaakt ontstekingen in meerdere organen. Vroeger dacht met dat EC alleen de hersenen aantaste, tegenwoordig weet met dan het veel meer schade doet. Het kan zijn dat je konijn hier niet meer volledig van herstelt. Gelukkig zijn er ook positieve verhalen van konijnen die goed herstelt zijn van deze ziekte.
Een konijn kan heel lang drager zijn van deze ziekte, zonder echt ziek te zijn. De ziekte komt dan pas naar voren als het konijn een andere ziekte krijgt of in een stressvolle situatie terecht komt. Volgens de laatste onderzoeken is 50-70% van de konijnen besmet met deze parasiet (passief of actief).


Wat doe je als je konijn (mogelijk) e-cuniculi heeft?


Ten eerste moet je met spoed naar de dierenarts. Die stelt een behandelplan met je op. Heeft je konijn EC, dan raden wij aan om een zo gespecialiseerd mogelijke dierenarts te zoeken die je kan helpen bij de behandeling. Mocht je in de buurt van Utrecht wonen, raden wij bijvoorbeeld dierenkliniek Wilhelminapark aan. Zij behandelen veel konijnen met EC. Maar er zijn gelukkig meer goede dierenartsen te vinden met kennis van konijnen. Kijk bijvoorbeeld in deze lijst op ons forum. Een dierenarts met weinig verstand van konijnen kan de dood van jouw huisdier betekenen, terwijl dat misschien helemaal niet nodig is.

Bloedonderzoek kan uitwijzen of je konijn e-cuniculi heeft.  De antilichamen van e-cuniculi worden namelijk bij zowel zieke als gezonde konijnen in het bloed gevonden.  Veel dierenartsen gebruiken het echter nog wel, omdat er geen andere manier is om EC vast te stellen. Ook is het niet makkelijk om bij een konijn bloed af te nemen. 
Echt zeker weten of je konijn met e-cuniculi besmet was, weet je pas als hij dood is en je pathologisch onderzoek laat uitvoeren. 
Zolang het tegendeel niet bewezen is raden we je echter aan een konijn met bovengenoemde klachten toch zeker te behandelen voor e-cuniculi.  Er vlug bij zijn kan namelijk het verschil zijn tussen dood of leven voor jouw konijn. Aarzel dus niet en begin gelijk met de behandeling, nog voor er onderzoeksresultaten bekend zijn.


Welke medicijnen worden gebruikt voor konijnen met e-cuniculi?


Panacur (Fenbendazol): Dit werkt tegen de parasiet. Het dood hem niet maar remt de ontstekingsverschijnselen af die op en rond de parasiet ontstaan. Vergeet ook niet de hokgenoot mee te behandelen. Voor het zieke konijn geld 1x per dag een hoge dosering voor een periode van ongeveer 2 maanden. Na deze periode kan het nodig zijn om bij terugval opnieuw te behandelen voor een periode van 2 weken. Bij sommige konijnen blijft dit meerdere keren per jaar nodig.  Let wel op, bij langdurig gebruik heeft panacur ook echt nadelige effecten. Zo heeft het effect op het beenmerg en daardoor op de immuniteit.
Metacam (meloxicam) : Pijnstiller en ontstekingsremmer.  Let op, dit mag niet samen met dexamethason gegeven worden!
Cisaral drops (cisapride): een darmstimulerend middel.
Duplocilline: Antibiotica
Baytril (enrofloxacine) : Antibiotica
Enrofloxoral drops (enrofloxacine): Antibiotica
Dexamethason: Gaat zwellingen tegen, dit wordt via injecties toegediend. Dexamethason lijkt alleen nut te hebben bij neurologische problemen. Dit is wel een omstreden middel met nadelige bijwerkingen, onderandere een verlaagde weerstand. Dit middel mag maar een korte periode gegeven worden!
Vitamine B injecties: dit helpt de zenuwcellen bij hun herstel
Vaseline: kun je gebruiken als je konijn last heeft van urinebrand
Carbachol : dit wordt gebruikt als er een blaasverlamming is
Opname: sommige dierenartsklinieken nemen konijnen een aantal dagen op. Dit is omdat sommige medicijnen via infuus of injectie gegeven moeten worden, dit mag je zelf thuis niet. Ook is het erg pijnlijk voor je konijn. De dierenarts kan dan ook de vocht- en voedselopname en ontlasting van je konijn in de gaten houden.
Warmte: Een konijn met e-cuniculi moet je direct naar binnen halen. Kou kan er voor zorgen dat hij de infecties in zijn lichaam niet kan overwinnen. Gebruik een snugglesafe of een veilige kruik om je konijn warm te houden.
Fysiotherapie: Tegenwoordig wordt er steeds meer gebruik gemaakt van dierfysiotherapie. Dit kan een positief effect hebben voor konijnen die last hebben van een verlamde achterhand of een scheve kop.

Denk bij het behandelen van een ziekte als e-cuniculi ook aan de kwaliteit van het leven van je konijn. Als het voor een konijn niet meer leefbaar is, en hij reageert niet of nauwelijks op de medicijnen, bedenk je dan heel realistisch of verder behandelen zin heeft. Inslapen is een mogelijkheid bij deze ziekte als herstel niet haalbaar blijkt te zijn.

Ook nadat je konijn door de ziekte heen is gekomen is het gevaar niet geweken. Tegenwoordig wordt aangeraden om e-cunciculi konijnen rond periodes van stress, zoals vaccinaties en verhuizingen, preventief te behandelen met panacur. Dit gaat dan om een periode van 2 weken voordien tot 2 weken nadien.
Dierenkliniek Wilhelminapark behandeld veel konijnen met EC en heeft op de website een uitgebreid behandelplan staan, waar veel dierenartsen gebruik van maken. Het behandelplan is te vinden via deze link.


Besmettingsgevaar


In de eerste twee maanden is deze ziekte besmettelijk voor andere konijnen. Besmetting gaat via urine of via inhalatie. Behandel dus ook konijnen die in hetzelfde hok leven of in een hok wat direct aan het hok van het zieke dier grenst. Ook via de baarmoeder kan een zwangere voedster haar jongen besmetten.
Zelfs voor mensen kan deze ziekte besmettelijk zijn. Dit is wel heel zeldzaam en komt alleen voor bij mensen met een hele lage weerstand, bijvoorbeeld door aids.
Leeftijd van een konijn speelt geen rol bij de besmetting met e-cuniculi. Bij echt hele jonge konijnen komt het niet veel voor, deze ziekte heeft tijd nodig om zich te ontwikkelen. Er zijn bij bijna alle zieke konijnen momenten van stress voorafgegaan aan de ziekte. Bijvoorbeeld een verhuizing, koppeling, inentingen, vakantieopvang, een operatie of gebitsproblemen.
Hoe voorkom je e-cuniculi?
Omdat je niet weet of en hoe lang jouw konijn al besmet is met e-cuniculi, kan hij het met zich meedragen zonder dat je het door hebt. Wat wel belangrijk is om deze ziekte te voorkomen is om stress zo veel mogelijk te vermijden en om een goed schone omgeving voor je konijnen te creëren. Maak dus elke week het hok schoon en gebruik bij voorkeur een konijnentoilet en verschoon deze dagelijks. Het is helaas niet mogelijk om 100% te voorkomen dat je konijn e-cuniculi krijgt.


Geen e-cuniculi maar wel dezelfde symptomen?


Er zijn nog meer ziekten die voorkomen bij konijnen, waarbij de symptomen overeen kunnen komen. Zo wordt er vaak aan een middenoorontsteking gedacht, tumoren en/of nierfalen. Ook kan een konijn verlamd raken, zonder dat het een besmetting met EC is.  Het advies is toch om bij twijfel, altijd behandeling tegen EC te starten. Hoe eerder je er bij bent, hoe meer kans op overleven. Behandeld, maar blijkt later dat er toch geen sprake was van EC? Dat geeft niets. In de meeste gevallen is het echt "better safe then sorry".  Dus liever behandeld terwij het toch niet nodig was, dan dat je niet behandeld en het later toch EC blijkt te zijn.


Heeft jouw konijn e-cuniculi niet overleefd?


Maak het konijnenhok heel goed schoon en ontsmet alles goed. Ontsmet alle spullen en het hok grondig. E-cuniculi is besmettelijk voor een eventuele volgende bewoner van het konijnenhok. Werk dus nauwkeurig!
Overweeg een autopsie. Het klinkt misschien naar, maar het onderzoek op jouw konijn kan konijnen in de toekomst helpen. Niet alleen kan de autopsie uitwijzen of e-cuniculi de reden was van de symptomen van jouw konijn, het kan ook helpen bij het vinden van behandelmethodes voor konijnen die de ziekte in de toekomst krijgen. De meeste diergeneeskundige universiteiten en ook de gespecialiseerde konijnendierenartsen kunnen een autopsie uitvoeren.

vrijdag 15 juni 2018

Hoe een te mager konijn laten aankomen in gewicht?

We hebben al een artikel over konijnen laten afvallen. Maar wat als jouw konijn het tegenovergestelde probleem heeft en te weinig weegt? In dit artikel bespreken we alle mogelijkheden die je als baasje hebt om jouw konijnen op een verantwoorde manier wat meer gewicht te laten krijgen.

 

Oorzaken


Een konijn kan te dun zijn door verschillende oorzaken. Het kan zijn dat jouw konijn dun is door genetische factoren. Sommige rassen zijn slanker gefokt dan anderen. Een voedingstekort als babykonijn kan op latere leeftijd ook voor ondergewicht zorgen. Een konijn dat herstellende is van een ziekte kan soms gewicht verloren hebben dat aangevuld moet worden. Net als mensen kunnen konijnen soms ook problemen hebben met de stofwisseling waardoor voeding minder goed opgenomen wordt.

Maar (plotseling) afvallen kan ook een teken zijn dat er iets ernstig mis is. Pijn is een reden waarom konijnen minder gaan eten. Ziekten als E. cuniculi, nierproblemen, wormbesmettingen en kiesproblemen kunnen ook oorzaak zijn van ondergewicht. Als een konijn 24 uur niet eet, vallen de darmen stil. Het is ontzettend moeilijk om deze weer op gang te krijgen, meestal zal het konijn als het een dag niet eet helaas sterven.  Neem altijd contact op met je dierenarts als jouw konijn zonder verklaarbare reden afgevallen is of stopt met eten.  Ervan uitgaand dat jullie allemaal al bij de dierenarts zijn geweest, en als advies meegekregen hebben om jullie konijnen goed te voeren om ze te laten aankomen, is dit artikel als advies geschreven.


Zorg dat de basis goed is


Als je je konijn wil laten aankomen, begin dan bij het begin. Zorg dat de basis goed is. Konijnen horen altijd onbeperkt hooi te krijgen. Een konijn hoort zijn eigen formaat in los hooi per dag te eten. Daarnaast is het aan te raden dagelijks een portie vers groenvoer te geven. Indien gewenst, en zeker aan te raden voor konijnen die aan moeten komen, kun je ook gedroogde kruiden bijvoeren.  Gooi niet gelijk alles om in het dieet van je konijn, maar doe dit stapje voor stapje. Konijnen zijn erg gevoelig op de spijsvertering.

Het belangrijkste onderdeel van de konijnenvoeding is voor elk konijn hetzelfde: vezels. Vezels zorgen voor een goede spijsvertering en een goede afslijting van de tanden. Vezels zitten in brokken, hooi, groenvoer en kruiden.  Een konijn zou aan moeten komen als hij meer calorieën binnen krijgt dan hij verbruikt. De hoeveelheid calorieën verhoog je door voedsel aan te bieden waar meer calorieën in zitten en door de hoeveelheid voedsel die je konijn eet te verhogen.


Beweging


Misschien denk je dat jouw konijnen te actief zijn om aan te komen. Actief zijn is echter juist iets goeds als het gaat om aankomen!  Beweging beperken als je konijn moet aankomen is dus absoluut niet nodig. Beweging is erg goed voor het konijnenlijf. Een actief konijn heeft meer trek in zijn eten. Het heeft goede invloed op een goede spijsvertering en een goede spierbouw. Stop je konijn dus zeker niet in een klein hokje om zijn beweging te beperken. Laat ze juist lekker bewegen. Extra spiermassa is ook extra gewicht! Zorg er voor dat je op een juiste manier de hoeveelheid voedsel en voedingsstoffen verhoogt, zonder de beweging te verminderen. Ga ook gerust actief aan de slag met bijv. voedselverrijking om je konijn actief te houden, mits jouw konijn daar fit genoeg voor is.


Meer eetmomenten


Wil jouw konijn geen grotere hoeveelheden voedsel eten, en laat hij vaak iets liggen? Verdeel het voedsel dan over een aantal momenten per dag. Geef niet alles tegelijk, maar verdeel de brokjes over 1 of 2 voermomenten en geef het groenvoer weer op een ander moment. Als het lukt, probeer dan gedurende de dag elke 4 uur iets aan te bieden aan je konijn, brokjes of groenvoer. Hooi hoort er altijd onbeperkt te zijn, dus dat kun je elk voermoment controleren en indien nodig aanvullen. Denk er wel aan dat konijnen “oud” hooi minder lekker vinden, stop dus niet de ruif vol met een voorraad voor een paar dagen maar breng regelmatig een verse pluk hooi naar de konijnen toe.


Extra brokken


De simpelste manier om te denken als je je konijn wil laten aankomen, is om maar een bak met een onbeperkte hoeveelheid brokken neer te zetten. Dit is echter niet aan te raden. Als je meer brokken voert, gaat je konijn minder hooi eten en krijgt daardoor minder vezels binnen. Dit is niet goed voor de spijsvertering. Ook laten konijnen die een bak vol brokken per dag krijgen hun blindedarmkeutels vaker liggen. Deze kunnen in de vacht blijven hangen en daardoor madenziekte veroorzaken. Ook halen konijnen belangrijke vitamines uit deze keutels.
Met brokken is het belangrijk om een basis te leggen. Een basis van een compleet pakketje voedingsstoffen zodat je verder volop kan variëren met hooi, groenvoer en kruiden.  Geef niet te veel en niet te weinig. Als een konijn moet aankomen, zou je de richtlijn van 20 tot 25 gram per kg lichaamsgewicht, uitgaan van een gezond streefgewicht, prima kunnen voeren. Je zou de hoeveelheid ook nog kunnen ophogen naar meer brokken, maar blijf dan wel heel goed kijken naar de interesse in het andere voedsel en het opeten van de blindedarmkeutels.

Kijk wel kritisch naar de brok die je nu voert. In dit artikel over voeding voor een konijn en voedingsbehoefte van een konijn wordt uitgelegd wat er in konijnenvoer zit en welke percentages aan te raden zijn. Kies in ieder geval voor een brok met een hoog vezelgehalte. Verder zijn ook het eiwitgehalte en het calciumgehalte erg belangrijk.


Hooisoorten


Zoals we al eerder schreven mag een konijn onbeperkt hooi eten. Hoe makkelijk zou het zijn als je je konijn dan ook nog eens via dit hooi kan laten aankomen? Sommige hooisoorten zijn heel arm en andere hooisoorten zijn heel rijk. Ook zal elk konijn een eigen voorkeur hebben en van het ene hooi meer eten dan van het andere. Een kwestie van uitproberen dus! Het is niet zo dat er fout en goed hooi is als je je konijn wil laten aankomen. Als ze er maar goed van eten. Timothy hooi is misschien niet iets waar ze dik van worden, maar wel een gezonde basis. Aan dat hooi kun je bijvoorbeeld zelf een hoeveelheid alfalfa (luzerne) toevoegen om het rijker te maken. Of voer lekkere kruiden toe die eetlustopwekkend werken. Natuurlijk kun je ook simpel kiezen voor een kruidenhooi waar dit al aan is toegevoegd. Meer weten over hooisoorten? Lees ons artikel over hooi kiezen voor je konijn.


Groenvoer


Konijnen zijn dol op vers groenvoer. In dit artikel lees je alles over het geven van groenvoer aan konijnen. Het eten van groenvoer moet rustig opgebouwd worden, maar als konijnen er eenmaal aan gewend zijn, lijken ze er soms nooit genoeg van te krijgen! Als je een konijn wil laten aankomen, kan dat heel goed door te kijken naar de soorten groenvoer waaruit zijn menu bestaat. Pak ook niet gelijk naar wortel en fruitsoorten. Suikers zijn niet de ideale manier om aan te komen.


Kruiden


Gedroogde kruiden staan dicht bij het natuurlijke dieet van konijnen in het wild. Soorten die je niet in de supermarkt kan kopen, zijn vaak wel goed gedoogd te krijgen. Met gedroogde kruiden maak je het hooi lekkerder en sommige soorten werken eetlustopwekkend. Ideaal dus als je probeert jouw konijnen wat extra aan te laten komen. Welke kruiden je mag voeren en hoe je begint met het voeren van kruiden lees je in het artikel "kruiden voor konijnen"
Wil je kruiden voeren die je konijn helpen aankomen en eetlustopwekkend werken, kies dan voor luzerne, paardenbloem, munt, kamille, oregano, peterselie, selderij, tijm, venkel en/of weegbree.


Snacks

Snacks, beloning, snoepjes. Het maakt niet uit hoe je het noemt, het komt op hetzelfde neer. Koop geen geproduceerde snacks zoals yoghurtdrops en honing-knaagstengels. Die zijn ontzettend slecht voor konijnen, ook voor konijnen die moeten aankomen. Geef ook absoluut geen brood of granen aan je konijnen. Dat is voeding voor slechte bacteriën in de darm, waardoor de goede bacteriën niet overleven. Met te weinig van de juiste bacteriën in zijn darmen zal een konijn chronisch diarree krijgen, en dat wil je zeker niet als hij ook al ondergewicht heeft!

Met noten kun je een konijn laten aankomen, deze zie je ook vaak aan knaagstengels zitten als je die in de dierenwinkel koopt. Alleen is het spijsverteringssysteem van een konijn niet gemaakt om noten en pinda's te verteren. Ook dat kun je dus beter overslaan.

Hoe beloon je je konijn dan wel op verantwoorde wijze? Met lekkere stukjes groenten en fruit. Dit kan vers of gedroogd zijn. Fruit bevat wel veel suikers, dus geef ook weer niet te veel. Je wil geen diarree veroorzaken.

Verder kun je ook gedroogde groenten en zaden als snack voeren, bijvoorbeeld: erwtenvlokken, johannesbrood, papaja, bonenvlokken, gerstvlokken, lijnzaad, maisvlokken, rode biet, rozijntjes wortel en/of zonnebloempitten. Alles met mate. Het snoepen moet er niet voor zorgen dat de normale brokken, hooi en groenvoer niet gegeten worden. Het is echt een aanvulling die gegeven kan worden.



Weeg regelmatig


Pak de keukenweegschaal er bij, of schaf een (tweedehands) baby-weegschaal aan. Weeg je konijn op vaste momenten. Als je de tijd hebt kan het dagelijks, maar bijvoorbeeld 1x per week is ook goed. Maak een Excel documentje aan of houd in een schriftje de gewichten van je konijn bij. Sommige konijnen vinden wegen en optillen niet leuk. Probeer er dan een routine van te maken. Dan weet je konijn in ieder geval waar hij aan toe is. Hoe vaker je het herhaalt, hoe beter ze het zullen accepteren. Vergeet ook niet om ze na het wegen een lekkere beloning te geven.



Bronnen:
Naast eigen ervaringen van de auteur zijn de onderstaande bronnen gebruikt:
Rabbit Diet as Explained - Susan Brown
Textbook of Rabbit Medicine - Frances Harcourt-Brown
House Rabbit Handbook: How to live with an urban rabbit - Marinell Harriman

Inschrijven nieuwsbrief

Vul uw gegevens in om onze maandelijkse nieuwsbrief te ontvangen:
E-mail adres:
Naam:
Voornaam:
Inschrijven Uitschrijven
 

Wat konijntjes graag willen...

Wat konijntjes graag willen...

Gelieve op tijd te komen!!!

Gelieve op tijd te komen!!!
We merken dat nogal wat mensen te laat komen op de gemaakte afspraak. Gelieve op tijd te komen, omdat we vaak verschillende afspraken na elkaar hebben gepland tijdens het weekend, of 's avonds voor het avondeten. We hebben ook nog een gezin en job buiten de opvang, dus zouden we het op prijs stellen als de afspraken op tijd kunnen doorgaan. Mocht je er niet op tijd kunnen geraken, gelieve ons dan een mailtje of Facebookberichtje te sturen.